درباره ما
خدمات
نمایشگاه‌ها
تعرفه و ترخیص کالا
گمرکات
صنایع
اخبار گمرکی وبلاگ تماس
📖 واژه‌نامه ترخیص

ترخیصیه چیست؟

نقش ترخیصیه در فرآیند ترخیص کالا، صادرکننده، زمان دریافت و تفاوت آن با پروانه گمرکی

← بازگشت به دانش گمرکی
آخرین بررسی اطلاعات: ۵ شهریور ۱۴۰۵ (۲۷ آگوست ۲۰۲۶) — تعریف بر اساس رویه پایدار و رایج صنعت حمل‌ونقل و ترخیص کالا.
نویسنده: تیم تخصصی ترخیصکار من·بازبینی تخصصی: تیم گمرکی ترخیصکار من
ترخیصیه سندی است که شرکت حمل‌کننده (خط کشتیرانی، شرکت هواپیمایی یا شرکت حمل زمینی) پس از تسویه کامل کرایه حمل و هزینه‌های بندری، برای اجازه تحویل فیزیکی کالا از بندر یا انبار به گیرنده صادر می‌کند. ترخیصیه جدا از پروانه گمرکی است و بدون آن معمولاً تحویل فیزیکی کالا ممکن نیست، حتی اگر تمام مراحل گمرکی تکمیل شده باشد.
🤖 این صفحه را از هوش مصنوعی بپرسید:
ترخیصیه چیست؟
عکس: Pexels
این صفحه بخشی از واژه‌نامه مفاهیم ترخیص است. برای دیدن جایگاه ترخیصیه در کل فرآیند، راهنمای ۱۰ مرحله ترخیص کالا را ببینید.

چه شرکتی ترخیصیه صادر می‌کند؟

🚢 حمل دریایی
خط کشتیرانی یا نماینده رسمی آن در کشور مقصد.
✈️ حمل هوایی
شرکت هواپیمایی یا فورواردر هوایی مسئول محموله.
🚛 حمل زمینی
شرکت حمل‌ونقل جاده‌ای یا نماینده آن در مرز ورودی.

چه زمانی به ترخیصیه نیاز داریم؟

ترخیصیه معمولاً پس از تسویه کامل کرایه حمل (اگر پرداخت نشده باشد) و هزینه‌های بندری/ترمینال مانند THC صادر می‌شود. بدون این تسویه، خط حمل از صدور ترخیصیه خودداری می‌کند — حتی اگر واردکننده حقوق ورودی گمرک را کامل پرداخت کرده باشد.

در روش‌های نوین حمل، گاهی به‌جای اصل بارنامه، از «تلکس رلیز» یا بارنامه الکترونیکی استفاده می‌شود که فرآیند صدور ترخیصیه را سریع‌تر می‌کند.

تفاوت ترخیصیه با پروانه گمرکی

موردترخیصیهپروانه گمرکی (پروانه سبز)
صادرکنندهشرکت حمل‌کننده (کشتیرانی/هوایی/زمینی)گمرک
شرط صدورتسویه کرایه حمل و هزینه‌های بندریپرداخت کامل حقوق ورودی و عوارض
نقشاجازه تحویل فیزیکی کالا از انباراجازه خروج قانونی کالا از گمرک
برای خروج نهایی کالا از گمرک، معمولاً هر دو سند به‌طور همزمان لازم است.
📘 مثال آموزشی

واردکننده‌ای کالای خود را با کانتینر دریایی دریافت می‌کند. اگرچه اظهارنامه گمرکی تنظیم و حقوق ورودی پرداخت شده، اما چون کرایه حمل هنوز به‌طور کامل با خط کشتیرانی تسویه نشده، خط کشتیرانی از صدور ترخیصیه خودداری می‌کند و انبار بندری اجازه تحویل فیزیکی کانتینر را نمی‌دهد — تا زمانی که این تسویه انجام و ترخیصیه صادر شود.

اشتباهات رایج مرتبط با ترخیصیه

⚠️ فرض اینکه پرداخت حقوق گمرکی کافی است
علت: نادیده گرفتن تسویه با خط حملاثر: تأخیر در تحویل فیزیکی کالاپیشگیری: پیگیری موازی تسویه با گمرک و خط حمل
⚠️ تأخیر در دریافت ترخیصیه
علت: دیر شروع کردن مکاتبات با خط حملاثر: افزایش هزینه انبارداری و احتمال دموراژپیشگیری: هماهنگی زودهنگام، حتی پیش از رسیدن کالا به بندر

هزینه‌های ناشی از تأخیر در دریافت ترخیصیه (انبارداری، دموراژ) در راهنمای هزینه‌های پنهان حمل بین‌المللی با جزئیات بیشتری توضیح داده شده‌اند.

منابع و مراجع

سوالات متداول

ترخیصیه چیست؟ +
ترخیصیه سندی است که شرکت حمل‌کننده (کشتیرانی، هوایی یا زمینی) پس از تسویه کامل کرایه حمل و هزینه‌های بندری، برای اجازه تحویل فیزیکی کالا از بندر یا انبار به گیرنده صادر می‌کند.
چه شرکتی ترخیصیه صادر می‌کند؟ +
خط کشتیرانی یا نماینده آن برای حمل دریایی، شرکت هواپیمایی یا فورواردر برای حمل هوایی، و شرکت حمل‌ونقل برای حمل زمینی — بسته به روش حملی که کالا با آن جابه‌جا شده است.
تفاوت ترخیصیه با پروانه گمرکی چیست؟ +
ترخیصیه سندی است که شرکت حمل صادر می‌کند و اجازه تحویل فیزیکی کالا از انبار بندری را می‌دهد؛ پروانه گمرکی سندی است که گمرک پس از پرداخت کامل حقوق و عوارض صادر می‌کند و اجازه خروج قانونی کالا را می‌دهد. کالا معمولاً برای خروج نهایی به هر دو سند نیاز دارد.
بدون ترخیصیه می‌توان کالا را تحویل گرفت؟ +
معمولاً خیر. بدون ترخیصیه، انبار بندری یا گمرکی از تحویل فیزیکی کالا خودداری می‌کند، حتی اگر مراحل گمرکی تکمیل شده باشد — چون کرایه حمل یا هزینه‌های بندری هنوز تسویه نشده است.

در دریافت ترخیصیه یا هماهنگی با خط حمل مشکل دارید؟

کارشناسان ترخیصکار من هماهنگی کامل با خطوط کشتیرانی، هوایی و زمینی را برای شما مدیریت می‌کنند